Powerbank bij koud weer: waarom hij sneller leeg is (en wat helpt)

Gebruik je een powerbank bij koud weer, dan merk je het snel: het batterijlampje zakt harder dan je gewend bent, of hij valt ineens uit terwijl er nog lading in zou moeten zitten. Dat ligt niet aan een slechte powerbank. Een lithium-ion-accu levert in de kou gewoon minder. In dit artikel lees je waarom dat zo is, waarom je een koude powerbank nooit moet opladen, en wat je doet om op de skipiste of tijdens een winterwandeling genoeg stroom over te houden.

Waarom lithium-ion capaciteit verliest in de kou

Een powerbank is in feite een of meer lithium-ion-cellen met een stuurprint. Bij het ontladen bewegen lithium-ionen door een vloeibare elektrolyt van de ene elektrode naar de andere. Hoe kouder het wordt, hoe stroperiger die elektrolyt en hoe trager de chemische reactie. De inwendige weerstand van de cel stijgt, en daardoor zakt de spanning in zodra je er stroom uit trekt.

De elektronica in de powerbank ziet die lage spanning als een lege accu en schakelt uit. De energie is dus niet weg: je kunt er alleen niet bij zolang de cel koud is. Apple beschrijft precies dit voor de iPhone: bij lage temperaturen kan de gebruiksduur van de batterij tijdelijk korter zijn, en dat herstelt zodra de batterij weer op normale temperatuur is (Apple Support). Voor je powerbank werkt het net zo.

Hoeveel procent capaciteit je precies verliest, verschilt per cel, per temperatuur en per stroomsterkte. Fabrikanten publiceren daar geen vaste percentages voor, dus wees op je hoede met sites die een exact getal noemen. Wat wel vaststaat, zijn de temperatuurgrenzen die fabrikanten opgeven:

• Anker adviseert voor zijn powerbanks een omgevingstemperatuur van 0 tot 45 °C tijdens gebruik (Anker Support), met 0 tot 25 °C als optimaal bereik (Anker Support).
• Apple noemt voor iPhone en iPad een omgevingstemperatuur van 0 tot 35 °C (Apple Support).

Onder het vriespunt zit je dus buiten het bereik waarvoor de fabrikant zijn product ontwerpt. Dat betekent niet dat hij het niet meer doet, maar wel dat je minder lading krijgt en dat sommige modellen zichzelf beveiligen. Sommige Anker-powerbanks gaan bij lage temperatuur in een beschermingsmodus. Anker adviseert dan om de powerbank eerst boven 0 °C te laten komen (Anker Support).

Het goede nieuws: dezelfde kou die je powerbank vertraagt, raakt ook je telefoon. Die heeft het in de kou ook moeilijk, en dat is vaak de reden dat je hem in de winter vaker moet bijladen.

Opladen onder 0 °C: niet doen

Een koude powerbank gebruiken is onschuldig: de verloren capaciteit komt terug. Een koude powerbank opladen is een ander verhaal. Bij het laden moeten lithium-ionen de negatieve elektrode in. Is die ijskoud, dan gaat dat zo traag dat een deel van het lithium als metaal op het oppervlak neerslaat (lithium plating). Dat lithium doet daarna niet meer mee: de accu verliest blijvend capaciteit, en in het ergste geval ontstaan er structuren die de cel beschadigen.

Daarom geven fabrikanten 0 °C op als ondergrens, ook voor het laden. Kom je binnen na een dag in de sneeuw? Leg de powerbank dan eerst een uur op kamertemperatuur voordat je hem aan de lader hangt. Een koude powerbank die aanvoelt als een ijsblokje, is nog niet klaar om te laden. Laat hem ook niet op een verwarming of in de zon opwarmen: geleidelijk op kamertemperatuur komen is het veiligst.

6 tips voor je powerbank bij koud weer

1. Draag hem in je binnenzak. Je lichaamswarmte houdt de powerbank ver boven het vriespunt. In een binnenzak van je jas presteert hij veel beter dan in een buitenvak van je rugzak.
2. Laad hem warm op. Laad je powerbank 's avonds binnen op kamertemperatuur volledig op, en nooit terwijl hij nog koud is (zie hierboven).
3. Laat hem niet in de auto liggen. Een auto koelt 's nachts af tot de buitentemperatuur. Anker adviseert om een powerbank bij opslag niet kouder te bewaren dan -10 °C (Anker Support). Wil je in de auto laden, lees dan hoe je je telefoon in de auto oplaadt.
4. Houd kabel en telefoon ook warm. Laad je telefoon op in je zak, met de powerbank ernaast. Een telefoon die zelf ijskoud is, laadt trager, en koude kabels worden stug en breken sneller.
5. Neem meer capaciteit mee dan in de zomer. Reken in de winter met minder bruikbare lading. Twijfel je over het formaat, lees dan hoeveel mAh je nodig hebt.
6. Leeg lijkt niet altijd leeg. Valt je powerbank buiten uit, laat hem dan binnen opwarmen voordat je concludeert dat hij leeg is. Vaak zit er nog lading in die je warm gewoon kunt gebruiken.

Wintersport: welke powerbank neem je mee?

Op de piste gebruik je je telefoon voor de skipas-app, de pistekaart, foto's en om je groep terug te vinden. Tegelijk is het er koud, dus zakt de accu harder dan thuis. Drie dingen maken het verschil.

Capaciteit: 10.000 of 20.000 mAh?

Voor een dag op de piste, met 's avonds een stopcontact in je appartement, is 10.000 mAh genoeg. Die laadt een telefoon onder normale omstandigheden ongeveer twee keer op, en in de kou hou je nog altijd genoeg over voor een lege telefoon. Ga je op tour, slaap je in een berghut of deel je de powerbank met z'n tweeën, kies dan 20.000 mAh. De afweging tussen gewicht en laadbeurten lees je in powerbank 10.000 of 20.000 mAh.

Bediening met handschoenen

Kleine knopjes en losse kabels zijn met dikke skihandschoenen een crime. Let daarom op:

• Een ingebouwde kabel. Dan hoef je geen kabel uit je zak te vissen, en ben je hem ook niet kwijt. De Anker 30W Powerbank 10.000 mAh met ingebouwde USB-C-kabel is daar een goed voorbeeld van.
• Automatisch starten. De meeste moderne powerbanks beginnen vanzelf te laden zodra je een telefoon aansluit, zonder knop.
• Een klein formaat. Hoe compacter, hoe makkelijker hij in je binnenzak past, en daar hoort hij in de kou.

Laad je laptop of camera ook?

Neem je een laptop of een camera die via USB-C laadt mee naar je wintersportadres, dan is een powerbank met meer vermogen handig. De Voomy Powerbank 20.000 mAh met 100W USB-C Power Delivery laadt ook een laptop. Voor alleen telefoon en oordopjes is de Anker Powerbank 20.000 mAh 30W ruim voldoende. Alle geteste modellen vergelijk je op onze pagina met de beste powerbanks.

Vliegen naar de wintersport

Vlieg je naar je bestemming, dan moet je powerbank in je handbagage, niet in de ingecheckte koffer. Tot 100 Wh mag hij zonder toestemming mee. Dat is ruim 27.000 mAh bij 3,7 V, dus een powerbank van 10.000 of 20.000 mAh (ongeveer 37 of 74 Wh) is geen probleem. Alle regels, ook voor grotere powerbanks en het aantal dat je mag meenemen, lees je in powerbank mee in het vliegtuig: wat mag wel en niet?

Een tip voor op de luchthaven en de transfer: laad je powerbank thuis volledig op. Bij aankomst in de bergen is het vaak koud, en dan heb je geen tijd om te wachten tot hij is opgewarmd om te laden.

Samengevat

Een powerbank bij koud weer is tijdelijk minder krachtig: de kou vertraagt de chemie in de accu, en die lading komt terug zodra hij opwarmt. Houd hem in je binnenzak, laad hem alleen op kamertemperatuur op en laat hem niet in de auto liggen. Voor wintersport volstaat 10.000 mAh voor dagjes op de piste. Kies 20.000 mAh voor meerdaagse tochten of als je met z'n tweeën deelt.

Veelgestelde vragen